Chính phủ ban hành Nghị định số 342/2026/NĐ-CP ngày 3/9/2026, quy định chi tiết Luật Thương mại và Luật Quản lý ngoại thương về hoạt động mua bán hàng hóa và các hoạt động liên quan trực tiếp đến mua bán hàng hóa của nhà đầu tư nước ngoài, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam. Nghị định có hiệu lực từ ngày 18/10/2026.
Chín hoạt động phải có Giấy phép kinh doanh
Theo khoản 1 Điều 5 Nghị định 342/2026/NĐ-CP, Giấy phép kinh doanh được cấp cho tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài để thực hiện 9 nhóm hoạt động.
Trong lĩnh vực phân phối hàng hóa, các hoạt động thuộc diện cấp phép gồm quyền phân phối bán lẻ hàng hóa, trừ hàng hóa quy định tại điểm d khoản 4 Điều 9, quyền nhập khẩu, quyền phân phối bán buôn đối với hàng hóa quy định tại điểm c khoản 4 Điều 9, quyền phân phối bán lẻ đối với hàng hóa quy định tại điểm d khoản 4 Điều 9.
Bên cạnh hoạt động phân phối, tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài phải có Giấy phép kinh doanh khi cung cấp dịch vụ logistics, trừ các phân ngành dịch vụ logistics mà Việt Nam có cam kết mở cửa thị trường trong điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Các hoạt động thuộc diện cấp phép còn bao gồm cho thuê hàng hóa, không bao gồm cho thuê tài chính và trừ cho thuê trang thiết bị xây dựng có người vận hành, cung cấp dịch vụ xúc tiến thương mại, không bao gồm dịch vụ quảng cáo, cung cấp dịch vụ trung gian thương mại. Phạm vi cấp phép còn bao gồm hoạt động quản lý, vận hành nền tảng thương mại điện tử trung gian, mạng xã hội hoạt động thương mại điện tử, nền tảng thương mại tích hợp và cung cấp dịch vụ tổ chức đấu thầu hàng hóa, dịch vụ.
Quy định mới không đặt ra yêu cầu mọi hoạt động của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đều phải xin Giấy phép kinh doanh. Đối với các hoạt động mua bán hàng hóa không thuộc trường hợp phải cấp phép tại khoản 1 Điều 5, doanh nghiệp được thực hiện sau khi đăng ký các hoạt động đó tại văn bản do cơ quan có thẩm quyền cấp theo Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp.
Lập cơ sở bán lẻ phải thực hiện thủ tục riêng
Nghị định cũng phân biệt Giấy phép kinh doanh với Giấy phép lập cơ sở bán lẻ. Theo khoản 2 Điều 5, Giấy phép lập cơ sở bán lẻ được cấp cho tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài để thành lập cơ sở bán lẻ.
Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài có quyền đề nghị cấp Giấy phép lập cơ sở bán lẻ sau khi đã có Giấy phép kinh doanh và tài liệu về địa điểm dự kiến lập cơ sở bán lẻ.
Đối với tổ chức kinh tế đã có cơ sở bán lẻ tại Việt Nam nhưng sau đó nhận vốn góp và trở thành tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài thuộc trường hợp luật định, Nghị định yêu cầu thực hiện thủ tục cấp Giấy phép kinh doanh và Giấy phép lập cơ sở bán lẻ. Trong quá trình giải quyết thủ tục, cơ sở đang hoạt động được tiếp tục bán lẻ trong thời hạn luật định, nhưng tối đa không quá 12 tháng kể từ mốc được Nghị định xác định. Đối với hồ sơ cấp, cấp lại, điều chỉnh hoặc thu hồi Giấy phép kinh doanh và các thủ tục liên quan đến Giấy phép lập cơ sở bán lẻ đã được tiếp nhận trước thời điểm Nghị định có hiệu lực, việc giải quyết được thực hiện theo quy định chuyển tiếp tại Nghị định.
